Năm hạn đi lại an toàn: kiểm xe máy, ô tô và những thói quen lái xe giữ mình
Trả lời ngắn: Năm hạn cẩn thận đi lại nên hiểu thành những việc rất cụ thể: kiểm lốp, phanh, đèn, còi trước mỗi tuần; bảo dưỡng xe định kỳ; đội mũ bảo hiểm cài quai đúng; không lái xe sau khi uống rượu bia; không dùng điện thoại khi lái; nghỉ ngơi đủ trước chuyến đi xa. Những việc này giảm rủi ro tai nạn thật sự, dù năm đó gặp sao gì.
Lời dặn đi lại trong năm hạn
Nhiều sao và hạn có lời dặn về đi lại: Tam Kheo dặn tay chân, Thổ Tú dặn đi xa, Thiên La dặn đường sá. Tai nạn giao thông là rủi ro lớn và có thật với mọi gia đình Việt, nên lời dặn này đáng được giữ một cách nghiêm túc.
Giữ lời dặn không phải là ngại ra đường cả năm, mà là đi đúng cách: xe tốt, người tỉnh táo, tuân thủ luật giao thông.
Kiểm xe máy mỗi tuần
Trước khi đi, liếc qua lốp xem có non hơi, mòn gai hay đinh cắm không; bóp thử phanh trước sau xem có ăn không; bật đèn pha, đèn xi nhan, còi; xem gương chiếu hậu còn chắc. Mất khoảng một phút nhưng phát hiện được nhiều hỏng hóc nguy hiểm.
Lốp mòn, phanh kém, đèn hỏng là những lỗi hay gặp nhất dẫn tới va chạm, đặc biệt khi trời mưa trơn.
Bảo dưỡng định kỳ
Thay dầu, kiểm tra má phanh, dây ga, xích, ắc quy theo lịch nhà sản xuất khuyến cáo hoặc theo số km. Đưa xe tới cửa hàng uy tín, giữ sổ bảo dưỡng để theo dõi.
Với ô tô, ngoài lịch bảo dưỡng, kiểm tra nước làm mát, dầu phanh, gạt mưa, lốp dự phòng. Đèn báo lỗi trên bảng đồng hồ sáng lên thì đi kiểm tra sớm, đừng để lâu.
Mũ bảo hiểm đúng cách
Mũ bảo hiểm phải là mũ đạt chuẩn, vừa đầu, cài quai chắc, quai sát cằm. Mũ quá rộng, quai lỏng có thể văng ra khi ngã. Trẻ em ngồi sau cần mũ đúng cỡ của trẻ, không dùng mũ người lớn.
Mũ đã chịu va đập mạnh nên thay mới, vì lớp xốp bên trong có thể đã hỏng dù vỏ ngoài trông còn tốt.
Rượu bia và lái xe
Không lái xe sau khi đã uống rượu bia. Đây không chỉ là quy định pháp luật mà là cách bảo vệ tính mạng của chính mình và người khác. Đi tiệc, đi cỗ, đi đám giỗ trong năm, hãy sắp xếp trước người đưa đón, gọi xe, hoặc ở lại.
Người thân, bạn bè nên giữ chìa khóa của người đã uống. Đó là một việc tốt rất cụ thể.
Điện thoại và sự xao nhãng
Nhắn tin, xem bản đồ, nghe điện thoại cầm tay khi lái xe làm mất tập trung chỉ trong vài giây, nhưng đủ để gây tai nạn. Dừng xe vào lề an toàn rồi mới dùng điện thoại; với ô tô, đặt bản đồ trước khi khởi hành.
Ăn uống, quay sang nói chuyện lâu, điều chỉnh nhạc liên tục cũng là những xao nhãng nên tránh.
Ngủ đủ trước khi lái
Lái xe khi buồn ngủ nguy hiểm không kém lái khi say. Trước chuyến đi xa, ngủ đủ đêm hôm trước; trên đường, cứ khoảng hai tiếng dừng nghỉ, uống nước, vận động nhẹ. Thấy ngáp liên tục, mắt nặng, xe đi lệch làn thì dừng ngay ở nơi an toàn để nghỉ.
Tránh lái xe đường dài vào khung giờ cơ thể hay buồn ngủ như sau bữa trưa và khuya.
Chuẩn bị cho chuyến đi xa
Kiểm tra xe kỹ trước chuyến đi, mang theo giấy tờ xe, bằng lái, bảo hiểm, bộ sơ cứu cơ bản, nước uống, đèn pin, sạc điện thoại. Báo lịch trình cho người nhà, xem dự báo thời tiết và tình hình đường sá.
Đi mùa mưa bão, tránh vùng có cảnh báo sạt lở, ngập sâu; không cố vượt đường tràn, ngầm nước chảy xiết. Dừng lại chờ có khi là quyết định đúng nhất.
Đi đường đêm và trời mưa
Đi đêm bật đèn đúng cách, đèn pha khi đường vắng, chuyển đèn cốt khi có xe ngược chiều. Mặc áo có phản quang nếu đi xe máy. Trời mưa, giảm tốc độ, giữ khoảng cách xa hơn, phanh nhẹ và sớm.
Đoạn đường có vạch sơn, nắp cống, lá cây ướt rất trơn; đi chậm và tránh phanh gấp ở những chỗ này.
Chở trẻ em an toàn
Trẻ ngồi xe máy cần mũ đúng cỡ, ngồi phía sau người lái, không đứng hay ngồi phía trước. Trẻ nhỏ đi ô tô nên ngồi ghế an toàn phù hợp với tuổi và cân nặng, ở hàng ghế sau.
Không để trẻ một mình trong xe đỗ dù chỉ vài phút, nhất là trời nắng. Nhiệt độ trong xe tăng rất nhanh, nguy hiểm tới tính mạng.
Người lớn tuổi lái xe
Người cao tuổi phản xạ chậm hơn, mắt kém hơn khi trời tối. Năm hạn của cha mẹ già là dịp con cháu nhẹ nhàng bàn chuyện hạn chế lái xe đêm, đường xa, hoặc đưa đón thay. Kiểm tra mắt định kỳ, đeo kính đúng độ khi lái.
Thuốc gây buồn ngủ, thuốc huyết áp có thể ảnh hưởng tới việc lái; hỏi bác sĩ khi đang dùng thuốc.
Giấy tờ và bảo hiểm xe
Kiểm tra hạn đăng kiểm ô tô, bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của xe máy và ô tô, bằng lái còn hạn. Quy định cụ thể và mức xử phạt thay đổi theo thời gian, nên tra trên cổng thông tin chính thức hoặc hỏi cơ quan chức năng.
Ghi lại số điện thoại cứu hộ, số bảo hiểm trong điện thoại và để một bản giấy trong xe.
Khi lỡ gặp va chạm
Giữ bình tĩnh, bật đèn khẩn cấp, đặt biển cảnh báo nếu có, đưa người ra khỏi làn xe nếu an toàn. Gọi cấp cứu nếu có người bị thương, không tự ý di chuyển người nghi chấn thương cột sống.
Chụp ảnh hiện trường, ghi lại thông tin, báo cơ quan chức năng và bảo hiểm. Không cãi vã, không bỏ chạy.
Đi bộ và đi xe đạp cũng cần cẩn thận
Người đi bộ nên sang đường ở vạch kẻ, quan sát cả hai phía kể cả đường một chiều vì xe máy hay đi ngược. Đi bộ buổi tối nên mặc áo sáng màu, tránh vừa đi vừa nhìn điện thoại.
Đi xe đạp, nhất là trẻ em đi học, cần phanh tốt, đèn hoặc vật phản quang, đội mũ bảo hiểm khi đi đường đông. Dạy con đi sát lề phải, không đi hàng ba hàng tư, không buông tay lái.
Sắp xếp lịch để bớt phải vội
Rất nhiều va chạm xảy ra khi người lái đang vội: trễ giờ làm, trễ giờ đón con, chạy cho kịp. Năm hạn là dịp sắp xếp lại lịch sinh hoạt: ra khỏi nhà sớm hơn mười lăm phút, tránh giờ cao điểm khi có thể, chọn tuyến đường an toàn hơn dù dài hơn một chút.
Thói quen không vội vàng trên đường giúp giảm rủi ro rõ rệt và giữ tâm trạng thoải mái suốt ngày, đó cũng là một cách "giữ hạn" rất thực tế.
Linh vật trên xe: đặt sao cho an toàn
Nhiều người đặt một linh vật nhỏ trên táp lô như lời nhắc lái xe cẩn thận. Hãy chọn món nhỏ, dán chắc, không che tầm nhìn, không nằm trên vùng túi khí bung ra. Nếu muốn chọn một món như vậy, có thể xem các mẫu tỳ hưu tại Thế Giới Phong Thủy, chọn cỡ nhỏ, đế phẳng và cố định chắc trước khi lăn bánh.