Lập lịch cúng sao cho cả nhà khi mỗi người một sao: gộp ngày, chia khay và giữ cho gọn
Trả lời ngắn: Mỗi người trong nhà có một sao chiếu mệnh riêng theo tuổi mụ và giới tính. Lập lịch gồm bốn bước: tra sao từng người, ghi ngày, giờ, hướng của sao đó, quyết định gộp chung một tối hay tách theo ngày, rồi dán bảng ở chỗ dễ thấy. Phần lớn gia đình chỉ cúng cho người gặp sao bị coi là xấu, hoặc cúng chung một lễ cầu an trong tháng Giêng.
Bước một: tra sao cho từng người
Sao chiếu mệnh tính theo tuổi mụ, tức tuổi âm lịch: lấy năm âm lịch hiện hành trừ năm sinh âm lịch rồi cộng một. Nam và nữ cùng tuổi gặp sao khác nhau vì thứ tự vòng sao của nam và nữ khác nhau. Có thể tra bằng bảng Cửu Diệu ở site anh em giaisaohan.com hoặc công cụ tra sao chiếu mệnh có nhập năm sinh, giới tính.
Người sinh vào tháng Chạp hay sát Tết cần chú ý: năm sinh âm lịch có thể lùi một năm so với năm dương lịch trên giấy tờ. Đây là nguồn sai thường gặp nhất khi tra sao cho cả nhà.
Bước hai: ghi ngày, giờ, hướng của từng sao
Sau khi có sao của từng người, dò bảng chín sao để lấy ngày âm, khung giờ, hướng và số nến.
| Sao | Ngày cúng (âm lịch) | Giờ thường dùng | Hướng | Số nến | Màu bài vị |
|---|---|---|---|---|---|
| La Hầu | mùng 8 | 21–23 giờ | Chính Bắc | 9 | Vàng |
| Kế Đô | 18 | 21–23 giờ | Chính Tây | 21 | Vàng |
| Thái Bạch | 15 | 19–21 giờ | Chính Tây | 8 | Trắng |
| Thổ Tú | 19 | 21–23 giờ | Chính Tây | 5 | Vàng |
| Vân Hớn | 29 | 21–23 giờ | Chính Nam | 15 | Đỏ |
| Thủy Diệu | 21 | 19–21 giờ | Chính Bắc | 7 | Đen |
| Thái Dương | 27 | 9–11 giờ | Chính Đông | 12 | Vàng |
| Thái Âm | 26 | 19–21 giờ | Chính Tây | 7 | Vàng |
| Mộc Đức | 25 | 19–21 giờ | Chính Đông | 20 | Xanh |
Bảng này khớp với các bài cúng sao tại nhà của site. Sách cũ có chỗ ghi khác, nhất là hướng của Thổ Tú và Thái Âm; cả nhà dùng một bảng cho nhất quán.
Bước ba: gộp hay tách
Có hai cách tổ chức. Tách theo ngày: ai gặp sao nào thì cúng đúng ngày của sao đó. Cách này sát sách nhưng tốn công nếu nhà đông người. Gộp một tối: chọn một tối trong tháng Giêng, bày một mâm, khấn lần lượt tên từng người và sao của họ. Cách này gọn, phổ biến ở thành phố.
Có thể kết hợp: gộp lễ chung đầu năm cho cả nhà, rồi chỉ cúng riêng thêm cho người gặp La Hầu, Kế Đô hay Thái Bạch vào đúng ngày của sao trong tháng Giêng. Người gặp sao tốt như Thái Dương, Thái Âm, Mộc Đức thì nhiều nhà không cúng riêng, chỉ nhắc tên trong lễ chung.
Ví dụ một gia đình ba thế hệ
Bảng dưới là ví dụ minh họa, sao của từng người lấy giả định để thấy cách sắp lịch; mỗi nhà tra lại sao thật theo tuổi mụ.
| Người | Sao (ví dụ) | Ngày âm | Giờ | Hướng | Cách làm |
|---|---|---|---|---|---|
| Ông | Thổ Tú | 19 | 21–23 giờ | Chính Tây | Nhắc trong lễ chung |
| Bà | Kế Đô | 18 | 21–23 giờ | Chính Tây | Cúng riêng ngày 18 tháng Giêng |
| Bố | Thái Bạch | 15 | 19–21 giờ | Chính Tây | Gộp vào rằm tháng Giêng |
| Mẹ | Thái Âm | 26 | 19–21 giờ | Chính Tây | Nhắc trong lễ chung |
| Con trai | La Hầu | Mùng 8 | 21–23 giờ | Chính Bắc | Cúng riêng mùng 8 tháng Giêng |
| Con gái | Mộc Đức | 25 | 19–21 giờ | Chính Đông | Nhắc trong lễ chung |
Trong ví dụ, cả nhà chỉ cần ba buổi trong tháng Giêng: mùng 8 cho con trai, rằm cho bố và lễ chung cho cả nhà, ngày 18 cho bà. Các tháng sau chỉ thắp hương khấn ngắn nếu muốn.
Chia khay nến khi gộp nhiều sao
Gộp nhiều sao một tối thì số nến cộng lại có thể lên bốn năm chục ngọn, quá nhiều cho một chiếc bàn trong nhà. Cách làm an toàn: mỗi sao một khay kim loại riêng, đặt cách nhau, hoặc dùng nến điện cho phần lớn và chỉ thắp vài nến thật tượng trưng cho mỗi sao.
Không xếp nến của các sao chồng lên nhau, không để nến dưới cành hoa rủ xuống. Giữ một bình nước hoặc bình chữa cháy mini trong tầm tay. Người trông lễ không rời mâm cho tới khi tắt nến.
Khấn nhiều người trong một lễ
Khi gộp, lời khấn đọc lần lượt tên, năm sinh của từng người kèm sao chiếu mệnh của họ, rồi chung một lời cầu an. Không cần đọc nguyên một bài khấn cho mỗi người. Người lớn tuổi nhất trong nhà hoặc người chủ gia đình đứng khấn, những người khác đứng sau vái theo.
Với những người vắng mặt, vẫn đọc tên như bình thường. Lời khấn mẫu cho lễ dâng sao có trong chuyên mục văn khấn giải hạn của site.
Dán bảng ở đâu, ghi thế nào
In bảng sao của cả nhà ra một tờ giấy nhỏ, ghi rõ năm âm lịch, tên từng người, sao, ngày, giờ, hướng, nến. Dán bên trong cửa tủ đồ thờ hoặc kẹp vào sổ ghi việc gia đình. Năm sau sao của mỗi người đổi theo tuổi mụ, nên ghi bằng bút chì hoặc làm bảng mới mỗi năm.
Lưu thêm một bản trên điện thoại của người hay lo việc cúng, đặt nhắc việc theo ngày dương tương ứng của từng tháng.
Chia việc trong nhà
Lễ cúng sao không nên dồn hết cho một người. Có thể chia: một người tra sao và lập bảng, một người mua hoa quả, một người bày lễ, người lớn đứng khấn, một người trẻ trông nến và dọn dẹp. Trẻ lớn có thể giúp lau bàn, xếp quả, học cách bày lễ.
Chia việc vừa nhẹ cho người già, vừa giúp con cháu hiểu và giữ nếp nhà, không biến việc cúng thành gánh riêng của một người.
Khi trong nhà có người không muốn cúng
Gia đình hiện đại có người tin, người không tin, có người theo tôn giáo khác. Lễ cầu an có thể vẫn làm cho người muốn, không ép người không muốn đứng lễ hay đọc tên. Tôn trọng nhau là cách giữ hòa khí, mà hòa khí trong nhà là điều quý nhất trong năm có người gặp hạn.
Nếu người gặp sao xấu không muốn cúng, gia đình có thể chuyển sự quan tâm sang việc thiết thực: nhắc đi khám sức khỏe, đi đường cẩn thận, cùng lên kế hoạch tiền bạc.
Khi hai sao trùng ngày hoặc trùng hướng
Có năm trong nhà hai người cùng gặp một sao, hoặc hai sao khác nhau nhưng cùng hướng chính Tây như Kế Đô và Thái Bạch. Cùng một sao thì chỉ cần một bài vị, khấn tên cả hai người. Khác sao cùng hướng thì đặt hai bài vị cạnh nhau trên một mâm, mỗi sao một khay nến riêng.
Khi hai sao khác hướng mà muốn cúng chung một tối, khấn sao thứ nhất xong thì xoay người về hướng sao thứ hai rồi khấn tiếp. Không cần dời mâm. Cách này nhiều nhà vẫn làm và không trái nếp nào.
Ghi chép sau lễ
Mỗi lần cúng xong, đánh dấu vào bảng: đã cúng ngày nào, ai đứng lễ, có gì cần rút kinh nghiệm như nến cháy nhanh, khay quá nhỏ, mua thiếu đồ. Ghi chép nhỏ giúp lần sau làm nhẹ tay hơn và cả nhà không phải hỏi nhau "đã cúng chưa".
Chi phí khi cả nhà cùng cúng
Gộp lễ giúp tiết kiệm rõ rệt: một mâm hoa quả, một lần mua nến hương thay vì sáu lần. Khoản tiết kiệm đó có thể dùng cho việc ý nghĩa hơn như cả nhà đi lễ chùa đầu năm, góp một phần làm từ thiện, hay mua bảo hiểm sức khỏe cho người lớn tuổi.
Đồ dùng cho lễ dùng được nhiều năm như khay đồng, đế nến, đĩa quả nên sắm loại bền, dễ lau. Có thể tham khảo tiền xu, đồ đồng nhỏ ở Thế Giới Phong Thủy cho những món đặt bàn thờ, chọn theo kích thước bàn và ngân sách gia đình.